A economía circular e o dereito a reparar: unha visión crítica dos novos paradigmas do dereito ambiental europeo
Descargas
Publicado
Cómo citar
Número
Sección
DOI:
https://doi.org/10.32766/brag.386.915Palabras clave:
dereito ambiental, dereito a reparar, economía circularResumo
Este artigo ofrece unha análise crítica da estratexia europea de economía circular a partir do desenvolvemento recente do dereito a reparar. Tras máis dunha década de políticas de circularidade, a Unión Europea presenta este paradigma como un eixo central do dereito ambiental xunto ao da neutralidade climática. Porén, sostense que a economía circular evolucionou maioritariamente dentro dos límites estruturais do modelo produtivo lineal, priorizando a seguridade no acceso aos recursos e os intereses industriais fronte a unha redución efectiva do consumo de materiais.
O dereito a reparar exemplifica esta ambivalencia. Aínda que as reformas en materia de deseño ecolóxico e de dereito do consumo introducen avances relevantes en termos de durabilidade, reparabilidade e información, o seu alcance resulta restrinxido e condicionado por excepcións económicas e técnicas. O artigo conclúe que, sen obrigas máis ambiciosas e políticas de fomento decididas, o dereito a reparar dificilmente poderá impulsar un cambio sistémico real.
Descargas
Citas
Alenza García, José Francisco (2019). La economía circular en el derecho ambiental. Medio ambiente & Derecho: Revista electrónica de Derecho Ambiental. 35.
Alenza García, José Francisco (2021). La dimensión jurídica del paradigma de la economía circular. En: Alba Nogueira López e Xavier Vence Deza, dirs. Redondear la economía circular. Del discurso oficial a las políticas necesarias.
Cizur Menor (Navarra): Thomson Reuters-Aranzadi, 65-95.
Baldé, Cornelis Peter et al. (2024). The Global E-waste Monitor 2024. Bonn/Geneva: United Nations University (UNU), United Nations Institute for Training and Research (UNITAR). International Telecommunication Union (ITU) and United Nations Institute for Training and Research (UNITAR).
Comisión Europea (2014). Cara unha economía circular: un programa de cero residuos para Europa. COM (2014) 398 final.
Comisión Europea (2015). Pechar o círculo: un plan de acción da UE para a economía circular. COM (2015) 614 final.
Comisión Europea (2019). Pacto Verde Europeo. COM (2019) 640 final.
Comisión Europea (2020). Novo plan de acción para la economía circular. COM (2020) 98 final.
Forti, Vanessa; Baldé, Cornelis Peter; Kuehr, Ruediger; e Bel, Garam (2020). The Global E-waste Monitor 2020: Quantities, flows and the circular economy potential. Bonn/Geneva/Rotterdam: United Nations University (UNU), United Nations Institute for Training and Research (UNITAR).
Guiltinan, Joseph (2009). Creative Destruction and Destructive Creations: Environmental Ethics and Planned Obsolescence. Journal of Business Ethics. 89 (Extra, 1), 19-28.
Kirchherr, Julian; Reike, Denise; e Hekkert, Marko (2017). Conceptualizing the circular economy: An analysis of 114 definitions. Resources, Conservation and Recycling. 127, 221-232.
Maggiolino, Mariateresa (2019). Planned Obsolescence: A Strategy in Search of Legal Rules. International Review of Intellectual Property and Competition Law. 50, 405-407.
Maitre-Ekern, Eléonore e Dalhammar, Carl (2016). Regulating Planned Obsolescence: A Review of Legal Approaches to Increase Product Durability and Reparability in Europe. Review of European, Comparative & International Environmental Law (RECIEL). 25, 378-394.
Malinauskaite, Jurgita e Erdem, Fatih Buğra (2021). Planned Obsolescence in the Context of a Holistic Legal Sphere and the Circular Economy. Oxford Journal of Legal Studies. 41 (3), 719-749.
Montalvo, Carlos; Peck, David; e Rietveld, Elmer (2016). A Longer Lifetime for Products: Benefits for Consumers and Companies. Bruxelas: Parlamento Europeo. Dirección Xeral de Políticas Internas.
Nogueira López, Alba (2022). ¿Circular o en bucle? La insuficiente transformación de la legislación de residuos. Revista Aragonesa de Administración Pública. 21 [n.º extra. Monografía: Estudio sistemático sobre la Ley de Residuos
y Suelos Contaminados para una economía circular (Ley 7/2022, de 8 de Abril) ], 11-27.
Vence Deza, Xavier (2021). Economía circular transformadora. En: Alba Nogueira López e Xavier Vence Deza, dirs. Redondear la economía circular. Del discurso oficial a las políticas necesarias. Cizur Menor (Navarra): Thomson Reuters-Aranzadi, 31-64.
Vence Deza, Xavier (2023). Bases conceptuales para una economía circular transformadora. En: Xavier Vence Deza, dir. Economía circular transformadora y cambio sistémico. Retos, modelos y políticas. Madrid: Fondo de Cultura Económica, 55-108.








